Enflasyon

Mayıs’ta TÜFE aylık bazda %1,71 ile piyasa beklentilerinin (%1,63) üzerinde artış kaydetti. Bu dönemde, yıllık TÜFE enflasyonu da %32,61 seviyesine yükseldi. Mayıs’ta Yİ-ÜFE’deki aylık artış %2,75 ile nispeten yüksek seviyede gerçekleşti. Böylece, Yİ-ÜFE’deki yıllık enflasyon da %28,93 düzeyine ulaşarak yükseliş trendini 5. aya taşıdı.

Mayıs ayında yeni sezonun etkisiyle fiyatların aylık bazda %11,29 artış kaydettiği giyim ve ayakkabı grubu 0,75 yüzde puan ile ana endekse en çok katkıyı sağlayan alt kalem oldu. Küresel ölçekte yüksek seyreden enerji fiyatlarının gecikmeli etkilerinin yanı sıra 19 Mayıs ve Kurban Bayramı tatillerinin de etkisiyle uçak ve otobüs biletlerinde Mayıs ayında kaydedilen artışlar ulaştırma grubu fiyatlarında %2,03’lük yükselişi beraberinde getirerek ana endeksi 0,35 yüzde puan yukarı taşıdı. Bu dönemde, konut grubu fiyatlarındaki aylık artış da %2,28 seviyesinde gerçekleşerek enflasyona 0,27 yüzde puan yükseltti.

Diğer alt endekslerin etkisi Mayıs ayında nispeten daha sınırlı kalırken gıda ve alkolsüz içecekler grubunda fiyatların aylık bazda %0,48 gerileyerek ana endeksi 0,12 yüzde puan düşürmesi olumlu bir gelişme olarak öne çıktı. Gıda ve alkolsüz içecek endeksindeki düşüşte taze meyve ve sebze fiyatlarındaki %9,34’lük gerileme belirleyici oldu.

Mayıs ayında öne çıkan bir diğer olumlu gelişme enerji fiyatlarının aylık bazda %0,17 ile Mayıs 2023’ten bu yana en hızlı düşüşünü kaydetmesi oldu. Özellikle, mazot fiyatlarındaki düşüşün bu dönemde TÜFE’deki artışı 0,11 yüzde puan sınırlandırması dikkat çekti. Öte yandan, Mayıs’ta hem enerji hem de gıda fiyatlarının düşmesi, enerji ve gıda gruplarını hariç tutan B (%2,87) ve C (%2,92) çekirdek endekslerindeki aylık artışların manşet enflasyondan belirgin ölçüde ayrışmasına neden oldu. Mevsimlik ürünlerin hariç tutulduğu A endeksinin aylık %1,63 ile manşet enflasyonun altında artması ise giyim ve ayakkabı grubu başta olmak üzere sezonluk ürünlerdeki fiyat gelişmelerinin enflasyon üzerindeki etkisini teyit etti.

Dezenflasyon sürecinde yüksek atalet sergileyen hizmet fiyatları Mayıs’ta aylık bazda %2,30 artarak önceki aya göre ivme kaybetse de bir önceki yılın Mayıs ayındaki düzeyinin üzerinde gerçekleşti. Öte yandan, kira fiyatlarının bu dönemde %2,15’lik artışla ivme kaybetmeye devam etmesi olumlu bir gelişme olarak kaydedildi.

Mayıs ayında elektrik, gaz üretimi ve dağıtımı kalemi aylık bazda %12,04’lük artışla Yİ-ÜFE’ye en fazla katkıyı (0,85 yüzde puan) sağlayan alt kalem oldu. Bu dönemde, gıda ürünlerindeki %1,55 düzeyindeki artış da aylık enflasyona 0,31 yüzde puan katkı sunarak üretici fiyatlarındaki ivmelenmeyi destekledi. Nisan ayında rekor artış kaydeden kok ve rafine petrol ürünleri Mayıs’ta ise aylık bazda %1,82 düşerek ana endeksi sınırlandıran başlıca kalem oldu.

Dezenflasyon sürecinin duraksadığı 2026 yılının ilk beş ayında yıllık enflasyon öngörülenden daha dirençli bir katılık sergiledi. Haziran ayında gıda ve giyim gibi temel harcama gruplarındaki fiyat gelişmelerinin enflasyon görünümü açısından olumlu bir tablo sunması bekleniyor. Buna karşın, enerji fiyatlarındaki yüksek seyrin enflasyon üzerindeki gecikmeli etkileri ve küresel ölçekte artan enflasyonist baskıların yurt içinde enflasyon beklentilerini olumsuz yönde etkilediği izleniyor. Bu çerçevede, önümüzdeki dönemde enerji fiyatlarının seyri ve enflasyonla mücadele kapsamında atılan adımların etkinliğinin enflasyonun seyrinde belirleyici olmaya devam etmesi bekleniyor.