Enflasyon
Alper Gürler
alper.gurler@isbank.com.trH. Erhan Gül
erhan.gul@isbank.com.trDr. Mustafa Kemal Gündoğdu
kemal.gundogdu@isbank.com.trNurgül Türkmen
nurgul.turkmen@isbank.com.trMart ayında aylık TÜFE enflasyonu %1,94 oldu.
Mart ayında TÜFE aylık bazda %1,94 ile piyasa beklentilerinin (%2,32) altında artış kaydetti. Ay ortasında yayımlanan Piyasa Katılımcıları Anketi’nde de artış beklentisi %2,18 seviyesindeydi. TÜFE’de yıllık enflasyonun Mart ayında %30,87 seviyesine gerilemesi, Şubat’ta sekteye uğrayan dezenflasyon sürecinin kaldığı yerden devam etmesi açısından önem taşıyor.
Mart’ta Yİ-ÜFE’deki aylık artış ise %2,30 ile TÜFE’deki artışın üzerinde gerçekleşti. Böylece, Yİ-ÜFE’deki yıllık enflasyon %28,08 düzeyine yükseldi.
Gıda fiyatlarındaki artış Mart’ta ivme kaybetti.
Yılın ilk iki ayında %13,9 oranında artan gıda ve alkolsüz içecekler fiyatları Mart’ta ise %1,80 oranında yükselerek Kasım 2025’ten bu yana en düşük aylık artışını kaydetti. Böylece ilgili grubun enflasyona katkısı 0,46 puan oldu. Öte yandan, taze meyve ve sebze kaleminde fiyatların Mart ayında %3,08 ile nispeten yüksek oranda artması gıda tarafında yukarı yönlü risklerin azalarak da olsa devam ettiğini teyit ediyor.
Mart ayında manşet enflasyona yukarı yönde en yüksek katkıyı sağlayan grup 0,75 puan ile ulaştırma oldu. Küresel ölçekte enerji fiyatlarında kaydedilen artışın tetiklediği akaryakıt zamları ve Ramazan Bayramı nedeniyle artan taleple birlikte, ulaştırma fiyatları aylık bazda %4,52 oranında yükseldi. Ürün bazında bakıldığında ise Mart ayında otobüs ile yolcu taşımacılığı, et, mazot, kira, lokanta ve kafe ile sigara fiyatlarındaki artışların enflasyona en fazla katkı veren alt kalemler olduğu görüldü. Buna karşılık, sezon sonu indirimlerinin devam ettiği giyim ve ayakkabı fiyatlarında kaydedilen %2,10’luk düşüş, aylık enflasyonu 0,14 puan aşağı yönlü baskılayarak TÜFE’deki artışı sınırladı.
Çekirdek enflasyon göstergeleri manşet enflasyonun altında seyretmeye devam etti.
Mart ayında mevsimlik ürünlerin hariç tutulduğu endeksteki %2,22’lik artışın manşet enflasyonun üzerinde gerçekleşmesi, TÜFE’deki ivme kaybının büyük ölçüde mevsimsel faktörlerden kaynaklandığına işaret etti. Buna karşın, enflasyondaki temel eğilimi daha iyi yansıtan B (%1,45) ve C (%1,64) endekslerindeki aylık artışlar manşet enflasyonun altında kalarak dezenflasyon sürecine yönelik iyimser görüşleri destekledi. Öte yandan, aylık hizmet enflasyonu bir önceki aya göre gerilese de %2,39 ile geçen yılın aynı ayının üzerinde gerçekleşerek hizmet enflasyonundaki katılığa işaret etti. Kira fiyatlarındaki aylık artışın %2,41 düzeyine gerilemesi ise nispeten olumlu bir gelişme olarak öne çıktı.
Üretici fiyatlarındaki artışta petrol fiyatlarındaki gelişmeler belirleyici oldu.
Mart ayında kok ve rafine petrol ürünlerinde kaydedilen %47,10’luk artış, son 32 yılın en hızlı aylık yükselişi olarak kayıtlara geçerken, genel endekse 1,17 puan yukarı yönde katkı sağladı. Mart ayında gıda ürünlerindeki %2,30’luk artış da Yİ-ÜFE’yi 0,46 puan yükseltti. Bu dönemde üretici fiyatlarındaki yukarı yönlü baskıyı dengeleyen unsur ise elektrik ve gaz üretim/dağıtımı kalemindeki %7,51’lik düşüş oldu. Söz konusu gruptaki fiyat düşüşü manşet Yİ-ÜFE’deki artışı 0,64 puan sınırlandırdı.
Beklentiler…
2026 yılının ilk iki ayında piyasa beklentilerinin üzerinde gerçekleşen TÜFE enflasyonu, Mart ayında gıda fiyatlarındaki ivme kaybının desteğiyle beklentilerin altında kaldı. Öte yandan, Nisan başında ekmek fiyatlarında yapılan düzenleme ve petrol fiyatlarındaki yüksek seyrin gecikmeli etkilerinin Nisan enflasyonu üzerinde yukarı yönde baskı yaratması bekleniyor. Mevsimsel faktörlerin enflasyon görünümü üzerindeki etkisinin devam edeceği bu dönemde, petrol fiyatlarındaki seyrin doğrudan ve beklenti kanalıyla yaratabileceği etki açısından dezenflasyon sürecine ilişkin temel risk unsuru olacağını düşünüyoruz.